Rivayet ederler ki...

Burçlara, yani onların insan hayatı üzerindeki etkilerine inanır mısınız? Tarih boyunca insanların birçoğu yürekten inandı: Sümerlerden Budistlere, Romalılardan İbrânîlere ve Karahanlılardan Osmanlılara, hatta günümüze kadar. Osmanlı usûlü burç ve meslek yorumlarınıza bakmaya geçmeden önce kısaca tarihine değinmek istiyorum. Bu adımı atlamak isterseniz sayfayı kırmızı bir yıldız görene kadar dosdoğru aşağı kaydırın. Dışta on iki burç, içte yedi gezegen ile zodyak halkası. (1614-16 tarihli Falnâme 'den) Burçlarla ilgili ilk bilgilere Sümer (MÖ 4000-2000) çiviyazılı tabletlerinde muğlak biçimde rastlanır. Asurlulara (MÖ 2025-MÖ 612) ait Musul yakınlarındaki Ninova Kral Kütüphanesi'nde bulunan metinler, Tanrı Marduk’un yörüngeyi nasıl on iki burca böldüğünü anlatır. Mezopotamya geleneğinde gök cisimleri tanrı sayılmış ve insanlar hangi burcun altında doğarlarsa o burcun tanrısının etki ve himayesinde olduklarına inanmıştı. Bu inanış Yahudi-İbrânî geleneğine, Hristiyanlığa ve İslam...

Fala inanır mısınız? Tarih boyunca insanların çoğu inanmıştı. Kâhinlik bütün kadim toplumlarda önemli bir kurumdu ve semavi dinler arasında bazen meşru, bazen gayrimeşru sayıldı. İslâm'da fala genel bakış kötüleyicidir, ancak bazı hadislere dayanılarak falın geleceği ve gaybı bilme iddiası taşımaksızın sadece bir tefe'ül (hayra yorma) çabası olduğu düşünülmüştür. Başta gelen türlerden biri kitap falıdır. Kur'an'dan rastgele sayfalar açılarak yapılanlar bir yana bırakılırsa, çeşitli dinî anlatıların, efsanevi olay ve kişiliklerin konu alındığı bir literatür de doğmuştur. Buna Falnâme denir.  İşte bunların en güzellerinden biri, Osmanlı sarayında, 1603-1617 arasında hüküm süren I. Ahmed'e takdim edilmişti. Kitabı 1614-16 yılları arasında Türkçe hazırlayıp padişaha sunan, vezir ve kitap onarıcısı Kalender Paşa'ydı. Yazmanın ressamları arasında Nakşî, Nakkaş Hasan ve bazı Safevî nakkaşların bulunduğu düşünülmekte. Eser, Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi, Hazine...